پنج شنبه ٢٦ مرداد ١٣٩٦ فارسي|Italian
صفحه اصلی|ايران|اسلام|زبان و ادبيات فارسی|سوالات متداول|تماس با ما|پيوندها|نقشه سايت
عنوان
ایران
بینال معماری ونیز
ورود
نام کاربری :   
کلمه عبور :   
[عضویت]
اشتراک خبرنامه
نام :   
ایمیل :   
هفته مقدس - پاسکوا

 منبع :

 نويسنده : رایزنی فرهنگی ج.ا.ایران - رم    ایمیل : istitutoculturaleiran@gmail.com

 نوشته شده در تاريخ : 1389/09/27  
 

قصه های شادی و غم

هفته ای سرشار از هیجانات مذهبی و روایت  تاریخی

از زندگی حضرت مسیح از نگاه مردم ایتالیا

 

شاید بتوان گفت که مهمترین یا به عبارتی جالب ترین مراسم مذهبی در کشور ایتالیا در عید "پاسکوا" pasqua، که یک هفته ادامه دارد برگزار می شود. در این هفته خاص، مسیحیان ایتالیایی در هر شهر و استانی طبق سنت های خود هفته پاسکوا را که مصادف با بهار نیز هست گرامی می دارند. هفته پاسکوا به "هفته مقدس"  [1]settimana santaنیز معروف است. این عید سنتی مشخصا بعد از مرگ مسیح به شکل امروزی به وجود آمده و هر ساله برگزار می شود و یاد آور مدت زمان یا هفته آخر حیات عیسی (ع) قبل از اینکه دشمنان او و حکام وقت، وی را دستگیرکرده و پس از شکنجه به قتل برسانند است. این مراسم از زمان "شام آخر" مسیح با یارانش و خیانت "یهودا"  بازسازی می شود.

این موضوع جالب است که در کشور باستانی ایتالیا هنوز مراسم مذهبی وجود دارد که ریشه های دینی-فرهنگی گرفتن قربانی یا قربانی کردن و توبه در آن دیده شده و مردم مدرن امروزی آن را به شیوه ای کاملا سنتی انجام می دهند. جریانی که به زعم زندگی امروزی، یک جریان کاملا غیر منطقی و خشن با احساساتی غیر قابل کنترل است. جذابیت هفته پاسکوا در این است که علاوه بر عزاداری به نوعی جشن نیز در این هفته وجود دارد. زیرا که به اعتقاد کاتولیک ها، مسیح پس از مرگ خود، به اراده خداوند دوباره زنده شد و به معراج رفت. قرار گرفتن این ایام در فصل بهار نیز موجب شده که آنها پاسکوا را به نوعی دوباره زنده شدن طبیعت بدانند. آنچه در متون آمده است، کلمه"پاسکوا" نشان دهنده "دوباره نو شدن" و انتقال از مرگ طبیعت به زندگی است.

 

هفته پاسکوا در سیسیل

در مراسم این هفته، سیسیلی ها شیوه های سنتی برای بیان مرگ مسیح، زمستان و بهار، زندگی و مرگ، شیطان و فرشته و به طور کلی روایت متضاد ها در زندگی را دارند. گویی این مراسم پوشش مذهبی آنان برای تعریف زندگی و دور بودن آنان از محیط های رسمی کلیسا است. آن ها در این مراسم به شیوه ای کاملا نمایشی مرگ و مصایب حضرت مسیح را روایت می کنند. در این هفته منطقه سیسیل همچون صحنه نمایشی می شود که بازیگران قصد دارند به گونه های متفاوت، یک روایت را نقل کنند: درد و لذت.

"یک شنبه پالما" (domenica delle palma)

مردم دسته دسته با یک راهپیمایی بسیار طولانی موسوم به اخوت و برادری و همراه با تمثال های قدیسین و شمایل و مجسمه جوانی حضرت مسیح و حضرت مریم و شاخه زیتون که به معنای آب و هوای مطبوع آن زمان نقل شده است،  لحظه ورود حضرت مسیح را به اورشلیم نقل و بازسازی می کنند. این روز یک شنبه پیش از مراسم شام آخر است و مردم نه تنها در شهر سیسیل، بلکه در سراسر ایتالیا در این روز به کلیسا رفته و با شاخه درخت زیتون به اصطلاح از ورود مسیح استقبال می کنند. آنها پس از خروج از کلیسا شاخه زیتون و یا گیاهی که با خود به داخل کلیسا برده اند را در طول سال نگه می دارند، چون بر این عقیده هستند که آن گیاه برای آنان خوشبختی و برکت می آورد.

در چهارشنبه بعدی در منطقه" کالتانیستا" Caltanissetta))، در مراسمی موسوم به نمایش واقعی، استادان این مراسم لباس های روزمره را درآورده و لباس های تشریفاتی را به تن می کنند که شامل رویه سیاه با پیراهن سفید است و ردیف به ردیف به ترتیب مشاغل معروف در پشت کاپیتان اصلی به صف می ایستند؛ نقاشان، بناها، سنگ تراش ها، نجارها، آهن فروش ها، فرش فروش ها، کفاشان، نانوایان، تعمیرکاران و آرایشگران. آنها مانند یک ارتش کوچک با لباس هایی همشکل در شهر راهپیمایی می کنند.

در دیگر روزهای راهپیمایی حاضرین با لباس های سیاه و مجسمه های فراوان بر دوش، تمامی مراحل روزهای آخرین زندگی مسیح را همراه با موسیقی و آواز نقل می کنند. پنج شنبه و جمعه معروف به "ونردی سانتو"venerdi santo))[2] از روزهای معروف هفته پاسکوا هستند. در این روزها خیانت یهودا، راهپیمایی مسیح به سمت صلیب دار وی، زجر ها و شلاق هایی که بر بدن او وارد می آمده و بالاخره به حال احتضار افتادن و مرگ وی را نمایش می دهند. این وصف الحال به وسیله همسرایان مرد و زن با شیوه ای مختص به این مراسم مذهبی خوانده می شود و زنان نیز در این میان مصایب حضرت مریم را در سوگواری پسرش روایت می کنند.

 

آنچه در هفته پاسکوا دراستان کالابریا در جنوب ایتالیا می گذرد.

Vattiente، وتینته

در میان تمامی مراسم مذهبی که در کشور ایتالیا قرار دارد، به جرأت می توان گفت که آیین مذهبی موسوم به "وتینته" [3]vattiente که در"نوچرا ترینزه" nocera terinese درشهر"کاتانزارو"catanzaro  مرکز استان کالابریا calabria در جنوب ایتالیا و در هفته پاسکوا برگزار می شود، یکی از عجیب ترین و جالب ترین مراسم مذهبی در ایتالیا و حتی در دنیاست.

 مردم این منطقه سال های متمادی از پیش از دوره رنسانس تا به امروز هر ساله این مراسم عجیب را اجرا می کنند. این مراسم مخصوص کاتولیک های دین مسیحیت در ایتالیا است و کاملا جنبه نمایشی دارد.

هر ساله تعداد زیادی از محققین جامعه شناسی و فرهنگ شناسی عامه و روزنامه نگاران برای دیدن این مراسم به کالابریا می آیند. "وتینته" از حدود سالهای 1260 تا 1300 میلادی به وجود آمده و اجرا می شود. آنها برای خود در این مورد قوانین خاص داشته و مراسم آنها مکتوب است. دلیل خشونت این آیین مذهبی به اعتقادات آنان باز میگردد. آنها باور دارند که زندگی از رنج نشأت گرفته و دین مسیح برای آنان در بخش شکنجه های وارد شده بر بدن وی بیشتر مورد توجه آنان قرار دارد. در واقع آنان آزار فیزیکی مسیح را بیشتر ارزش گذاشته تا آزار روحی که بر او وارد شده است. از حواشی این گونه باورها، همچنین باید اضافه کرد که شاخه های مذهبی از دین مسیحیت وجود دارد که برای رفع گناهان و تقاضای توبه از درگاه خداوند و حضرت مسیح به آزار و شکنجه بدنی خود می پردازند. از تأثیرات این گونه باور نیز در مراسم"وتینته" به خوبی دیده می شود.

معمولا در روز شنبه از هفته پاسکوا معروف به "ساباتو سانتو" [4]sabato santo، وتینته برگزار می شود. در این روز مردم مجسمه قدیمی زخمی و زجرکشیده حضرت مسیح را بیرون آورده و در شهر روی دست می گردانند. این مجسمه ها تصویری از بعد از شکنجه شدن مسیح را به یاد می آورد و پیکر مجسمه پر از زخم و خون است. راهپیمایی در واقع یادآور راهپیمایی مسیح به بالای تپه ای است که او را به صلیب کشیدند. مردم در این میان با موسیقی و خواندن اشعار مخصوص، روایت مرگ مسیح را نقل می کنند. " وتینته" به اشخاصی گفته می شود که در این مراسم خود را مورد آزار فیزیکی قرار می دهند و آنچه در پی می آید، مراحل انجام شده توسط وتینته است که مراسم را ادامه داده و عضو اصلی این آیین به شمار می آید.

پس از کمی راهپیمایی و به دوش بردن مجسمه مسیح و مریم مقدس، حساس ترین نقطه نمایش آغاز می شود. وتینته که از قبل لباسی کاملا سیاه بر تن کرده، با شلوارکی سیاه رنگ که به او کمک می کند ران- ها و ساق های پایش را برهنه نگه دارد، وسیله ای به نام"کاردو" cardo را در دست می گیرد. (کاردو، چیزی است شبیه به یک برس یا بیشتر شبیه به یک سنگ پا در فرهنگ ایرانی) در سطح رویی کاردو تیغ هایی از شیشه قرار دارند که بسیار تیز هستند. وتینته با صدای موسیقی که در این هنگام آهنگ دیگری می گیرد با کاردو و تیغ های شیشه ای آن محکم شروع به کوبیدن به پشت ران ها و ساق پای خود می کند. او با این کار پوست خود را خراشیده به طوری که خون از پاهای او جاری می شوند. "اچی اومو"Acciomu   شخص دوم این داستان است که یادآور همراهان مسیح بوده و او همیشه و در همه جا همراه وتینته است و به فاصله یک متر از او می ایستد. اغلب آنان را طنابی به هم وصل می کند. "اچی اومو" از قبل بطری در دست دارد که محتوی سرکه و شراب قرمز است. شراب قرمز یادآور شرابی است که حضرت مسیح در شام آخر خود آن را با یارانش نوشید و گفت که این خون من است و به یارانش خبر داد که کسی از آنان به وی خیانت کرده و او را خواهند کشت. وقتی وتینته کاملا خود را زخمی کرد، "اچی اومو" مخلوط سرکه و شراب را روی نقطه های زخمی و خون آلود پای وتینته می پاشد. او این کار را چندین بار و به تناوب انجام می دهد. سرکه موجب می شود که وتینته بر روی زخم های خود، سوزش و درد تحمل ناپذیری را احساس کند و شراب نیز که رنگی شبیه به خون دارد، باعث چند برابر شدن تاثیر دردناک صحنه می شود.

پس از آنکه خون زیادی از وتینته خارج شد و او درد زیادی را تحمل کرد، مراسم می تواند در همین جا به پایان رسیده و وی به خانه باز گردد.

هدف از این کار برای وتینته انجام عمل توبه است. وی با این کار می خواهد که گناهان وی آمرزش یافته و خداوند و مسیح از خانواده وتینته و کسانی که در قلب او قرار دارند، حمایت کند. همچنین این کار به عنوان یک نذر نیز انجام می شود. وقتی نذر آنان برآورده می شود، برای تشکر و قدردانی از خداوند، شخص به انتخاب خود عمل وتینته را انجام می دهند.

تا کنون چندین بار طرح ممنوعیت "وتینته" در پارلمان ایتالیا مطرح شده است. اما برخی بر این عقیده هستند که در این مراسم شخص به خود آزار می رساند و کاریست که مطابق با میل فرد و کاملا ارادی انجام می شود. لازم به ذکر است که فرهنگ "وتینته" تنها در جنوب ایتالیا وجود دارد و مراسمی مشابه به این مراسم نیز در سیسیل و ناپل دیده می شود. در اغلب کلیساهای این شهرها، مجسمه مسیح (مجسمه مسیح در تمامی کلیساهای ایتالیا وجود دارد و این مهم بخشی جدا نشدنی از دین مسیحی و کلیساهای مسیحی است.) که همواره پیکرعریان و در حال احتضار عیسی را نشان می دهد، سرشار از زخم های عمیق دردناک و خون دلمه بسته است. چهره مسیح در این مجسمه ها چهره ای مملو از درد و رنج است و این نشان می دهد که در این قسمت از جنوب ایتالیا، کاتولیک ها به مصایب مسیح به گونه ای دیگر توجه نشان می دهند و شاید بتوان گفت آن بخش از دین مسیحیت که رویه ای خشن و توام با زجر و درد دارد، روی آنان تاثیر بیشتری گذاشته است. در مراسم "وتینته" نیز تاکید اغراق شده ای از دیدن خون، زخم و آزار یا شکنجه فیزیکی دیده می شود.

برای فهمیدن درست این موضوع لازم است که مصایب مسیح و تاریخ روزهای آخرین زندگی مسیح را جزء به جزء بدانیم زیرا این گونه مراسم ها به نوعی بازسازی آن دوران است.

در هفته پاسکوا مسیحیان به گونه ای 5 مرحله از مراحل آخر زندگی مسیح را دوباره زندگی می کنند. این 5 مرحله در 7 روز انجام می شود:

1- لحظه پیش از شام آخر و زمانی که مسیح پاهای حواریون خود را در تشت آب تمیز شست.

2- شام آخر

3- راهپیمایی و زمانی که مسیح توسط یهودیان دستگیر شده و آنان صلیب بزرگی را بر دوش او گذاشته و در حالی که کتکش می زدند، او را به بالای تپه بردند.

4- مرگ حضرت مسیح

5- دوباره زنده شدن حضرت مسیح و ظاهر شدن وی بر یاران یا حواریونش.

مسیح پیش از آخرین شامی که با حواریونش خورد و همه آنها را دور خود جمع کرد، پاهای 12 یار و حواریون خود را یک به یک در تشت آب تمیزی شستشو داد. (گویی در گذشته این کار رسم بوده و یک نوع آداب پیش از غذا و پاکیزگی به شمار می آمده.) امروزه نیز در کلیساها، کشیش های اصلی در روز مورد نظر در هفته پاسکوا 12 تن از یاران و اشخاص مذهبی دیگر را دعوت کرده و در تشت آبی، پاهای آنان را می شویند. همین کار را نیز در این روز شخص پاپ در واتیکان با یاران خود به مانند یک سنت دیرینه انجام می دهد.

پس از شستشوی پاهای حواریون آنها با یکدیگر شام خورده و حضرت مسیح به آنها شراب قرمز و نان می خوراند و از مرگ خود سخن رانده و خبر می دهد که از میان شما، کسی به من خیانت کرده و سبب دستگیری من خواهد شد. این اتفاق طبق پیش بینی مسیح انجام پذیرفته و مسیح به راستی مورد خیانت "یهودا" یکی از یارانش قرار می گیرد و یهودیان و حاکمین وقت وی را دستگیر می کنند. در روز مرگ او، دشمنان وی صلیب بزرگی از چوب را که برای وی ساخته بودند، بر دوش او گذاشته و او را همراه صلیب سنگین تا بالای تپه می برند. در طول راه طولانی و صعب العبور و یا به عبارتی راهپیمایی معروف که در ایتالیا processione نامیده می شود، مسیح از سوی دشمنانش مورد شکنجه و آزار جسمی فراوان قرار می گیرد. به شکلی که وقتی به بالای تپه می رسد، به حال احتضار می افتد. سپس مسیح را به صلیب کشانده و او بر اثر جراحات زیادی که به وی وارد شده و ضربه خنجری که در بالای صلیب به پهلوی او وارد می کنند، جان به جان آفرین تسلیم می کند. مادر وی یعنی مریم مقدس نیز بر پایین جسد به صلیب کشیده شده پسرش به شیون و گریه می پردازد. اما پس از مدتی، مسیح به خواست و فرمان خداوند دوباره زنده شده و در حالی که حواریون او گرد هم جمع شده اند و مشغول خوردن غذا هستند، بر آنان ظاهر شده و از آنها می خواهد که دین وی را گسترش داده و کلام او را به گوش جهانیان برسانند. برای درک کامل آنچه در بالا گفته شد، می توان به فیلم"مصایب مسیح" ساخته "مل گیبسن" اشاره کرد. در این فیلم نوع نگاه مسیحیانی را که شکنجه های بدنی مسیح را مورد اهمیت بیشتری قرار می دهند، می توان به خوبی مشاهده کرد و در واقع این فیلم تنها به تشریح آخرین روزهای زندگی مسیح و به طور خاصه به تشریح زجرها و مصایب مسیح می پردازد. این فیلم نیز در جنوب ایتالیا فیلم برداری شده است.

بر این اساس مهمترین روز عزاداری برای مسیح در نزد مسیحیان، روز مرگ مسیح است و روز جشن و شادی آنها روزی است که مسیح دوباره زنده شده و بر یاران خود ظاهر می شود. مردم نیز روز آخر پاسکوا، یعنی روز دوباره زنده شدن پیامبرشان را در روز یک شنبه جشن می گیرند، همانند حواریون مسیح، تمامی اعضای خانواده گرد هم جمع شده و با هم ناهار می خورند. در این میان نان و شراب قرمز حتما بر سر میز آنان وجود دارد.

 

توضیحات:

مسلما هفته پاسکوا خصوصا در ایتالیا که کشوری باستانی است، یادآور و مرور کننده تاریخ بسیار حساس و تعین کننده برای دین مسیحیت است. در این مراسم خوشحالی و غم، مرگ و زندگی با هم مورد بررسی قرار می گیرند و می توان در باره مراسم و آیین های مذهبی در ایتالیا مطالب و تحقیق های جامعه شناسانه بسیاری را ارایه کرد. هفته پاسکوا در ایتالیا از سویی روحیه پویای مردم این کشور را در زمینه ارائه هر گونه موضوعی در شکل نمایش و تاتر را نشان می دهد. در این مورد می توان تعزیه و یا مراسم مناسبات مذهبی خصوصا ایام محرم در ایران را به نوعی با پاسکوا مقایسه کرد.

در دهکده های کوچک و دور افتاده در ایتالیا مراسم های مذهبی بسیاری وجود دارند که هنوز مورد بررسی محققان و کارشناسان قرار نگرفته اما بسیار جالب و دیدنی هستند و اصل و اساس فرهنگ عامه ایتالیایی را معرفی کرده و تنوع فرهنگی در کشور کوچکی همانند ایتالیا را نشان میدهد.

 

 

 

منابع:

www.youtube.com

www.vattiente.it

www.pezzeepezzidivita.blogspot.com



 [1] _ سانتا santa در دین مسیحیت به افراد مقدس در دین مسیحی گفته می شود که به اعتقاد کاتولیک های مسیحی در روی کره زمین و در زمان حیاتشان معجزه انجام داده اند.

[2] _   به معنای جمعه است.venerdi

 santoبه معنای مقدس است.

3_ vattiente در واقع همان Battiente است که در لهجه محلی به این اسم خوانده می شود. این لغت از ریشه کلمه Battere گرفته شده که به معنای زدن است. Battiente، کسی است که خود را می زند.

[4] _ در زبان ایتالیایی  sabatoبه معنای شنبه است. در هفته پاسکوا هریک از روزها با اضافه کردن کلمه سانتا این گونه نامیده می شوند.

جستجو
جستجوی پیشرفته جستجوی وب
تازه ها
ثبت نام در چهلمین دوره آموزش زبان فارسی

آدرس فیس بوک رایزنی فرهنگی

اینستاگرام  رایزنی فرهنگی

کانال تلگرام رایزنی

سفارت جمهوری اسلامی ایران - رم

دستاوردهاي انقلاب

صفحه رایزنی فرهنگی در یوتیوب

حج ابراهیمی

گزارش های تصویری حمید معصومی نژاد در فیسبوک

ايرانيان خارج از کشور

واحد مرکزی خبر

پرتال ایران

زبان فارسي

فارسي بياموزيم

مؤسسه اسلامي امام مهدي (عج)
نظرسنجی
نظرسنجي غير فعال مي باشد
آمار بازدیدکنندگان
بازدید این صفحه: 6007
بازدید امروز : 148
بازدید این صفحه : 1233118
بازدیدکنندگان آنلاين : 3
زمان بازدید : 2.0156

صفحه اصلی|ايران|اسلام|زبان و ادبيات فارسی|سوالات متداول|تماس با ما|پيوندها|نقشه سايت